Tanım: Kişinin serbestçe düşünce ve kanaat oluşturma, bunları benimseme, değiştirme ve açıklamamaya zorlanmama konusunda devlet müdahalesinden mutlak olarak korunmasını sağlayan temel özgürlüktür.
Açıklama: Anayasa m. 25 uyarınca herkes düşünce ve kanaat hürriyetine sahiptir. Her ne sebep ve amaçla olursa olsun kimse düşünce ve kanaatlerini açıklamaya zorlanamaz; bunlardan dolayı kınanamaz ve suçlanamaz. Bu hak, ifade özgürlüğünden (m. 26) farklı olarak zihinsel alanı korur ve mutlaktır; savaş veya olağanüstü hâllerde dahi dokunulamaz (m. 15/2).
Hukuki Dayanak: Anayasa m. 15/2, 25; AİHS m. 9
Örnek: Bir kamu görevlisinin soruşturma sırasında belirli bir siyasi veya felsefi görüşü benimseyip benimsemediğini açıklamaya zorlanması veya açıklamadığı için aleyhine idari/adli işlem tesis edilmesi.
İlgili Kavramlar: İfade hürriyeti, vicdan hürriyeti, çekirdek haklar, çoğulculuk