Hatadan yararlanma suretiyle irtikâp suçu, kamu görevinin ifası sırasında vatandaşın kendi bilgisizliği, dalgınlığı veya hesap hatası sebebiyle kamu kurumuna ödemesi gerekenden fazla ödediği parayı veya sağladığı menfaati; kamu görevlisinin hatayı düzeltmeyip bilerek ve isteyerek kendi uhdesine geçirmesidir (TCK m. 250/3).
TCK m. 250/3 uyarınca cezası bir yıldan üç yıla kadar hapistir:
Pasif Hile Durumu: Burada memur vatandaşı kandırmamış veya baskı yapmamıştır; hata tamamen vatandaşın kendisinden kaynaklanmıştır.
Ancak kamu görevlisi, vatandaşı uyarmak ve parayı iade etmekle yükümlüyken vatandaşın hatasından istifade ederek fazla parayı zimmetine geçirmiştir. Memurun sessiz kalarak hatadan yararlanması cezalandırılır.
Hukuki Dayanak: TCK m. 250/3.
Örnek: Vergi dairesi veznesine 10.000 TL borcu için 15.000 TL uzatan ve paranın üstünü istemeyi unutan mükellefin bu dalgınlığını fark eden veznedarın, mükellefi uyarmayıp fazla 5.000 TL'yi kendi cebine koyması eylemi.
İlgili Kavramlar: Vatandaşın Hatası, Pasif Yararlanma, Fazla Ödeme, Dürüstlük Kuralı İhlali.