Tanım: Bir suç isnadı altında bulunan kişinin, suçluluğu bağımsız ve tarafsız bir mahkeme tarafından verilen kesinleşmiş bir mahkûmiyet hükmüyle sabit oluncaya kadar hukuken suçsuz sayılmasını emreden evrensel ilkedir.
Açıklama: Anayasa m. 38/4: "Suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar, kimse suçlu sayılamaz." Masumiyet karinesi Anayasa m. 15/2 uyarınca savaş ve OHAL'de dahi dokunulamayacak çekirdek bir haktır. Bu ilkenin sonuçları: ispat yükü — ispat yükü iddia makamındadır, sanık masumiyetini kanıtlamak zorunda bırakılamaz; şüpheden sanık yararlanır (in dubio pro reo) — mahkûmiyet için yüzde yüz kesinlik gerekir, şüphe sanık lehine yorumlanır; resmî dil kuralı — kamu makamları henüz yargılaması süren bir şüpheliyi kesin suçluymuş gibi kamuoyuna lanse edemez (lekelenmeme hakkı).
Hukuki Dayanak: Anayasa m. 15/2, 38/4; AİHS m. 6/2; CMK m. 223
Örnek: Hakkında henüz iddianame dahi düzenlenmemiş bir şüphelinin, kamu otoritelerince basın toplantısında "suçlu terörist/katil yakalandı" denilerek teşhir edilmesinin masumiyet karinesini ve lekelenmeme hakkını ihlal etmesi.
İlgili Kavramlar: Lekelenmeme hakkı, şüpheden sanık yararlanır, ispat yükü, çekirdek haklar