Tanım: Negatif yükümlülük, kamu gücünün bireylerin korunan hak alanına hukuka aykırı, keyfî veya gerekçesiz müdahalede bulunmaktan kaçınma ödevidir.
Açıklama: Klasik hürriyetler (ifade, din ve vicdan, haberleşme, konut dokunulmazlığı vb.) esas itibarıyla negatif yükümlülük doğurur. Devletin bu haklar karşısındaki birincil görevi eylemsizliktir: sansür uygulamamak, iletişimi haksız dinlememek, konuta izinsiz girmemek.
Hukuki Dayanak: Anayasa m. 12, 13, 17, 20, 22, 24, 26
Örnek: Kamu makamlarını sert eleştiren bir gazete yazarı hakkında, yazıda şiddet çağrısı bulunmamasına rağmen ceza davası açılarak hapis cezası verilmesi yoluyla devletin negatif yükümlülüğünü ihlal etmesi.
İlgili Kavramlar: Pozitif yükümlülük, ifade özgürlüğü, özel hayatın gizliliği, hakkın özü