Tutuklu veya hükümlünün kaçması (firar suçu), gözaltına alınan, tutuklanan veya hakkında hapis cezası kesinleştiği için ceza infaz kurumunda ya da gözetim altında bulunan bir kişinin, bu yasal adli hâkimiyetten kaçarak serbest kalmasıdır (TCK m. 292).
TCK m. 292 infaz düzenini korur:
Basit Firar (m. 292/1): Gözaltından, cezaevinden veya sevk sırasında muhafazadan kaçan kişiye altı aydan bir yıla kadar hapis cezası verilir (bu ceza asıl cezanın üstüne eklenir).
Cebir veya Tehditle Kaçma (m. 292/2): Kaçma eylemi infaz koruma memuruna veya jandarmaya cebir veya tehdit kullanılarak yapılmışsa ceza bir yıldan üç yıla kadar hapistir.
Silahla Kaçma (m. 292/3): Silah kullanılarak veya birden fazla tutuklu tarafından birlikte işlenirse ceza katlanarak artar.
Hukuki Dayanak: TCK m. 292, 293 (Etkin Pişmanlık); 5275 sayılı İnfaz Kanunu.
Örnek: Açık veya kapalı ceza infaz kurumunda yatmakta olan hükümlünün, hastane sevki sırasında jandarmanın dalgınlığından yararlanarak araçtan atlayıp kaçması eyleminin TCK m. 292/1 uyarınca firar suçunu oluşturması.
İlgili Kavramlar: Cezaevi Firarı, Gözaltından Kaçma, Cebirle Kaçma, Etkin Pişmanlık (TCK m. 293).